Τι έτρωγε ο Matt Damon για να φτάσει στα κιλά και το σώμα της “Οδύσσειας” του Christopher Nolan

Το σχόλιό του αναζωπύρωσε ένα γνωστό ερώτημα: Μπορεί η αποκοπή της γλουτένης να βοηθήσει στην απώλεια βάρους και είναι υγιεινό να το κάνουμε αυτό;

Συγκεκριμένα, κατά τη διάρκεια του podcast “New Heights”, ο Matt Damon περιέγραψε την αποκοπή της γλουτένης ως μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας αδυνατίσματος για έναν κινηματογραφικό ρόλο. Είναι σημαντικό ότι δεν παρουσίασε την αποφυγή της γλουτένης ως ιατρική θεραπεία ή μια καθολική λύση απώλειας βάρους, αλλά ως ένα συστατικό ενός δομημένου, πειθαρχημένου σχήματος.

Αυτή η διάκριση έχει μεγάλη σημασία. Τα προσωπικά αποτελέσματα κατά τη διάρκεια μιας βραχυπρόθεσμης, επαγγελματικά επιβλεπόμενης μεταμόρφωσης δεν μπορούν να γενικευτούν στον ευρύτερο πληθυσμό.

Τι είναι μια δίαιτα χωρίς γλουτένη;

Μια δίαιτα χωρίς γλουτένη εξαλείφει τη γλουτένη, μια πρωτεΐνη που βρίσκεται σε σιτάρι, κριθάρι, σίκαλη και τρόφιμα που παρασκευάζονται από αυτά τα δημητριακά.

Η δίαιτα είναι ιατρικά απαραίτητη για άτομα με κοιλιοκάκη και μερικές φορές συνιστάται και σε άτομα με ευαισθησία στη γλουτένη που δεν οφείλεται σε κοιλιοκάκη. Για άλλους, είναι μια εθελοντική διατροφική επιλογή.

Γιατί μια δίαιτα χωρίς γλουτένη μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια βάρους

Η απώλεια βάρους σε μια δίαιτα χωρίς γλουτένη είναι συνήθως έμμεση, δηλαδή δεν οφείλεται στην ίδια τη γλουτένη.

1. Μειωμένη πρόσληψη υπερεπεξεργασμένων τροφίμων

Πολλές τροφές υψηλής θερμιδικής αξίας, όπως αρτοσκευάσματα, πίτσα, λευκό ψωμί και σνακ, περιέχουν γλουτένη. Η αφαίρεσή τους συχνά οδηγεί σε:

• χαμηλότερη πρόσληψη θερμίδων
• μειωμένη κατανάλωση επεξεργασμένων υδατανθράκων
• λιγότερες αυξήσεις σακχάρου στο αίμα

Αυτό μπορεί να προωθήσει την απώλεια λίπους όταν συνδυάζεται με σωματική δραστηριότητα.

2. Αυξημένη διατροφική επίγνωση

Τα άτομα που υιοθετούν διατροφή χωρίς γλουτένη συχνά γίνονται πιο συνειδητά ως προς τα μεγέθη μερίδων, την ποιότητα συστατικών και τον προγραμματισμό γευμάτων.

Αυτή η αλλαγή συμπεριφοράς από μόνη της μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια βάρους, ανεξάρτητα από τη γλουτένη.

3. Μειωμένο φούσκωμα σε ευαίσθητα άτομα

Μερικοί βιώνουν λιγότερο φούσκωμα ή γαστρεντερική δυσφορία, όταν αποφεύγουν τη γλουτένη, γεγονός που μπορεί να κάνει τις αλλαγές βάρους να φαίνονται πιο αισθητές, ακόμη και αν η απώλεια σωματικού λίπους είναι μέτρια.

Τα μειονεκτήματα της αποφυγής γλουτένης χωρίς ιατρική ανάγκη

Για άτομα χωρίς κοιλιοκάκη ή ευαισθησία στη γλουτένη, μια δίαιτα χωρίς γλουτένη δεν είναι αυτομάτως πιο υγιεινή.

1. Κίνδυνος ελλείψεων θρεπτικών συστατικών

Τα δημητριακά ολικής αλέσεως που περιέχουν γλουτένη είναι σημαντικές πηγές φυτικών ινών, βιταμινών Β, σιδήρου και μαγνησίου.

Η αποφυγή τους χωρίς κατάλληλη υποκατάσταση μπορεί να μειώσει τη θρεπτική ποιότητα.

2. Η έλλειψη γλουτένης δεν σημαίνει χαμηλές θερμίδες

Πολλά συσκευασμένα τρόφιμα χωρίς γλουτένη:

• έχουν υψηλότερη περιεκτικότητα σε ζάχαρη ή λίπος
• έχουν υψηλότερο γλυκαιμικό δείκτη
• είναι πιο επεξεργασμένα από τα αντίστοιχα που περιέχουν γλουτένη

Η απώλεια βάρους μπορεί να σταματήσει ή και να αντιστραφεί, εάν αυτά τα τρόφιμα κυριαρχήσουν στη διατροφή.

3. Πιθανές επιπτώσεις στην υγεία του εντέρου

Τα δημητριακά ολικής αλέσεως υποστηρίζουν ένα ποικίλο μικροβίωμα του εντέρου. Η άσκοπη αφαίρεσή τους μπορεί να μειώσει τα ευεργετικά βακτήρια του εντέρου, ειδικά εάν μειωθεί η πρόσληψη φυτικών ινών.

Ποιος ωφελείται πραγματικά από μια δίαιτα χωρίς γλουτένη

Ιατρικά, η αποφυγή της γλουτένης είναι σαφώς ευεργετική για:

• άτομα με κοιλιοκάκη
• άτομα με επιβεβαιωμένη ευαισθησία στη γλουτένη
• ορισμένες αυτοάνοσες ή γαστρεντερικές παθήσεις (πάντα υπό ιατρική καθοδήγηση)

Για άλλους, τα οφέλη εξαρτώνται από τη συνολική ποιότητα της διατροφής, όχι μόνο από την αφαίρεση της γλουτένης.

Είναι η γλουτένη το πρόβλημα ή το διατροφικό πρότυπο;

Από κλινική άποψη, η καθαυτή γλουτένη δεν είναι εγγενώς παχυντική. Η απώλεια βάρους που αποδίδεται στην αποφυγή της γλουτένης συνήθως αντανακλά:

• λιγότερους επεξεργασμένους υδατάνθρακες
• λιγότερες θερμίδες
• βελτιωμένες επιλογές τροφίμων
• πειθαρχία σε ένα σαφές διατροφικό πρότυπο

Τα ίδια αποτελέσματα μπορούν συχνά να επιτευχθούν και χωρίς να μειωθεί η γλουτένη, μέσω μιας ισορροπημένης, ολικής άλεσης, διατροφής.

Συχνές Ερωτήσεις

Προκαλεί η γλουτένη αύξηση βάρους;

Όχι. Η γλουτένη δεν προκαλεί αύξηση βάρους από μόνη της. Οι υπερβολικές θερμίδες, η κακή ποιότητα διατροφής και η σωματική αδράνεια (καθιστική ζωή) είναι οι κύριοι παράγοντες αύξησης βάρους.

Είναι μια δίαιτα χωρίς γλουτένη καλή για μακροπρόθεσμη διαχείριση του βάρους;

Όχι απαραίτητα. Η μακροπρόθεσμη επιτυχία εξαρτάται από την ισορροπία των θρεπτικών συστατικών, την πρόσληψη φυτικών ινών και τη βιωσιμότητα, όχι μόνο από την αποφυγή της γλουτένης.

Συμπέρασμα

Η μαρτυρία του Matt Damon για τα παρασκήνια της “Οδύσσειας” αντικατοπτρίζει μια βραχυπρόθεσμη, στοχευμένη διατροφική αλλαγή, όχι μια καθολική στρατηγική απώλειας βάρους. Αν και μια δίαιτα χωρίς γλουτένη μπορεί να υποστηρίξει την απώλεια βάρους, μειώνοντας την πρόσληψη επεξεργασμένων τροφίμων και αυξάνοντας τη διατροφική ευαισθητοποίηση, ενέχει επίσης διατροφικούς κινδύνους, όταν υιοθετείται χωρίς ιατρική ανάγκη.

Η επιστήμη είναι σαφής: το συνολικό διατροφικό πρότυπο και όχι η καθαυτή γλουτένη είναι που καθορίζει τα αποτελέσματα για την υγεία και το βάρος.

Πηγές:
healthline.com
nhs.uk
mayoclinic.org
niddk.nih.gov
harvard.edu