ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Πώς μια βόλτα μετά το γεύμα αλλάζει τον τρόπο που εγκέφαλος και σώμα αντιδρούν στο φαγητό

Μιχάλης Θερμόπουλος

Η βόλτα μετά το γεύμα είναι μια απλή συνήθεια που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο το σώμα επεξεργάζεται την τροφή και ο εγκέφαλος ρυθμίζει την όρεξη και την ενέργεια.

Πώς μια βόλτα μετά το γεύμα αλλάζει τον τρόπο που εγκέφαλος και σώμα αντιδρούν στο φαγητό
Bigstock

Έρευνες δείχνουν ότι ακόμη και ένας σύντομος, χαμηλής έντασης περίπατος μετά τα κυρίως γεύματα της ημέρας μπορεί να βελτιώσει τον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα, να υποστηρίξει την πέψη και να αλλάξει τα νευρωνικά σήματα που σχετίζονται με την πείνα και τον κορεσμό.

Τι συμβαίνει στο σώμα μετά το γεύμα;

Μετά από ένα γεύμα, το σώμα εισέρχεται σε μια μεταγευματική (μετά το φαγητό) μεταβολική κατάσταση. Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης:

  • Η γλυκόζη στο αίμα αυξάνεται καθώς απορροφώνται οι υδατάνθρακες
  • Το πάγκρεας απελευθερώνει ινσουλίνη, για να βοηθήσει τα κύτταρα να απορροφήσουν τη γλυκόζη
  • Τα τριγλυκερίδια αυξάνονται καθώς τα λίπη εισέρχονται στην κυκλοφορία
  • Το πεπτικό σύστημα γίνεται πιο ενεργό

Τα μεγάλα ή πλούσια σε υδατάνθρακες γεύματα μπορούν να προκαλέσουν απότομες αυξήσεις στο σάκχαρο του αίματος και την ινσουλίνη. Οι επαναλαμβανόμενες υπερβολικές αυξήσεις σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο αντίστασης στην ινσουλίνη, διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακών παθήσεων.

Εδώ είναι που το περπάτημα μπορεί να παίξει βασικό ρόλο.

Πώς επηρεάζει το σάκχαρο στο αίμα μια βόλτα μετά το γεύμα;

Ένας σύντομος περίπατος μετά το γεύμα μπορεί να αμβλύνει τις αιχμές της γλυκόζης στο αίμα. Όταν οι μύες συστέλλονται κατά το περπάτημα, αυξάνουν την πρόσληψη γλυκόζης ανεξάρτητα από την ινσουλίνη. Αυτό σημαίνει ότι:

  • Η γλυκόζη απομακρύνεται από την κυκλοφορία του αίματος πιο αποτελεσματικά
  • Η ζήτηση ινσουλίνης μπορεί να μειωθεί
  • Μειώνονται οι μεταγευματικές αιχμές του σακχάρου στο αίμα

Η ελαφριά σωματική δραστηριότητα μετά τα γεύματα βελτιώνει τον γλυκαιμικό έλεγχο, ιδιαίτερα σε άτομα με αντίσταση στην ινσουλίνη ή προδιαβήτη.

Έρευνες δείχνουν ότι ακόμη και 10-15 λεπτά περπατήματος μπορούν να μειώσουν σημαντικά τα μεταγευματικά επίπεδα γλυκόζης, σε σύγκριση με το να παραμείνετε άπραγοι/καθιστοί.

Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο μετά από έναν περίπατο μετά το γεύμα;

Ο εγκέφαλος παρακολουθεί στενά τα μεταβολικά σήματα. Μετά το φαγητό, η αύξηση της γλυκόζης και της ινσουλίνης επηρεάζει περιοχές του εγκεφάλου που εμπλέκονται στην:

  • ρύθμιση της όρεξης
  • απόδοση του συστήματος ανταμοιβής
  • ενεργειακή ισορροπία

Ένας περίπατος μπορεί να τροποποιήσει αυτά τα σήματα με διάφορους τρόπους:

1. Βελτιωμένη σηματοδότηση κορεσμού

Η ελαφριά δραστηριότητα ενισχύει την ευαισθησία στην ινσουλίνη και μπορεί να βελτιώσει την ισορροπία της λεπτίνης και της γκρελίνης, ορμονών που ρυθμίζουν την πείνα και την πληρότητα. Αυτό μπορεί να:

  • μειώσει τις λιγούρες μετά το γεύμα
  • σταθεροποιήσει την όρεξη αργότερα μέσα στην ημέρα
  • μειώσει την πιθανότητα υπερφαγίας στα επόμενα γεύματα

2. Μειωμένη λήθαργος μετά το γεύμα

Μετά από ένα βαρύ γεύμα, πολλοί βιώνουν μια κατακόρυφη πτώση ενέργειας ή μεταγευματική υπνηλία. Αυτό συμβαίνει εν μέρει λόγω:

  • ανακατανομής της ροής του αίματος προς το πεπτικό σύστημα
  • αλλαγών στη διαθεσιμότητα αμινοξέων, που προκαλούνται από την ινσουλίνη και επηρεάζουν τους νευροδιαβιβαστές

Το περπάτημα διεγείρει την κυκλοφορία του αίματος και αυξάνει την εγρήγορση, ενδεχομένως αντισταθμίζοντας την κόπωση μετά το γεύμα.

Η ελαφριά κίνηση ενισχύει τα επίπεδα ενέργειας και μειώνει την νωθρότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας.

couple holding hands and walking on walkway

Βελτιώνει την πέψη το περπάτημα μετά το γεύμα;

Ναι, σε πολλές περιπτώσεις. Το απαλό περπάτημα προάγει:

  • Γαστρική κινητικότητα
  • Ταχύτερη γαστρική κένωση
  • Μειωμένο φούσκωμα
  • Μειωμένο κίνδυνο παλινδρόμησης οξέος (όταν η ένταση είναι μέτρια)

Η ελαφριά δραστηριότητα μπορεί να βοηθήσει την πέψη, ενώ η έντονη άσκηση αμέσως μετά το γεύμα μπορεί να προκαλέσει δυσφορία.

Ο αργός έως μέτριος ρυθμός είναι ιδανικός: αρκετός για να αυξήσει ελαφρώς τον καρδιακό ρυθμό χωρίς να προκαλέσει καταπόνηση.

Μπορεί ένα περπάτημα μετά το γεύμα να μειώσει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο;

Οι μεταβολικές αιχμές μετά το γεύμα συμβάλλουν στον μακροπρόθεσμο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Οι επαναλαμβανόμενες υψηλές αυξήσεις γλυκόζης και τριγλυκεριδίων μετά τα γεύματα σχετίζονται με:

  • Ενδοθηλιακή δυσλειτουργία
  • Αυξημένο οξειδωτικό στρες
  • Φλεγμονή

Η διαχείριση των μεταγευματικών μεταβολικών αντιδράσεων είναι σημαντική για την υγεία της καρδιάς. Οι τακτικοί σύντομοι περίπατοι μετά τα γεύματα μπορούν να:

  • μειώσουν τα τριγλυκερίδια μετά το γεύμα
  • βελτιώσουν την αγγειακή λειτουργία
  • μειώσουν το σωρευτικό μεταβολικό στρες

Ενώ το περπάτημα από μόνο του δεν αποτελεί θεραπεία, συμπληρώνει ευρύτερες στρατηγικές τρόπου ζωής.

Πόση ώρα και πόσο σύντομα μετά το γεύμα πρέπει να περπατάτε

Η έρευνα δείχνει ότι ο χρόνος έχει σημασία. Το περπάτημα εντός 30 λεπτών μετά το γεύμα φαίνεται πιο αποτελεσματικό για τον έλεγχο της γλυκόζης.

  • Η διάρκεια 10-20 λεπτών μπορεί να είναι επαρκής
  • Συνιστάται ελαφριά έως μέτρια ένταση

Οι μεγαλύτεροι περίπατοι είναι ωφέλιμοι, αλλά η συνέπεια είναι πιο σημαντική από τη διάρκεια.

Είναι καλύτερο από ένα μεγάλο καθημερινό περπάτημα;

Ο διαχωρισμός της κίνησης σε μικρότερες συνεδρίες, ειδικά μετά τα γεύματα, μπορεί να προσφέρει μοναδικά μεταβολικά οφέλη. Αντί για έναν περίπατο 30 λεπτών, τρεις περίπατοι των 10 λεπτών μετά από το κάθε κυρίως γεύμα συμβάλλουν σε:

  • Καλύτερο έλεγχο των διακυμάνσεων του σακχάρου στο αίμα
  • Μείωση του καθιστικού χρόνου
  • Βελτίωση της συνολικής μεταβολικής σταθερότητας
couple walking in city center of Barcelona

Υπάρχουν κίνδυνοι;

Για τα περισσότερα υγιή άτομα, το περπάτημα μετά το γεύμα είναι ασφαλές. Ωστόσο:

  • Η πολύ έντονη άσκηση αμέσως μετά από μεγάλα γεύματα μπορεί να προκαλέσει δυσφορία
  • Άτομα με ορισμένες γαστρεντερικές παθήσεις μπορεί να χρειάζονται εξατομικευμένη καθοδήγηση
  • Τα άτομα με διαβήτη, που λαμβάνουν φάρμακα για την μείωση της γλυκόζης, θα πρέπει να παρακολουθούν το σάκχαρο στο αίμα, για να αποφύγουν τυχόν υπογλυκαιμίες

Όπως πάντα, τα άτομα με ιατρικές παθήσεις θα πρέπει να συμβουλεύονται τον γιατρό τους πριν κάνουν σημαντικές αλλαγές.

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι αρκετό ένα 5λεπτο περπάτημα μετά το φαγητό;

Ακόμα και 5-10 λεπτά μπορούν να βοηθήσουν στην μείωση των αιχμών σακχάρου στο αίμα. Μεγαλύτερες διάρκειες μπορεί να προσφέρουν πρόσθετα οφέλη.

Πρέπει να περπατάω μετά από κάθε γεύμα;

Εάν είναι εφικτό, το περπάτημα μετά από τα βασικά γεύματα της ημέρας (ειδικά εκείνα με υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες) μπορεί να είναι πιο ωφέλιμο.

Βελτιώνει τον ύπνο το περπάτημα μετά το βραδινό γεύμα;

Το ελαφρύ περπάτημα μπορεί να βοηθήσει στη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα και στην μείωση του λήθαργου αργά το βράδυ, αλλά η έντονη δραστηριότητα πολύ κοντά στην ώρα του ύπνου θα μπορούσε να επηρεάσει τον ύπνο σε ορισμένα άτομα.

Είναι το περπάτημα μετά το γεύμα καλό για την απώλεια βάρους;

Εμμέσως. Μπορεί να υποστηρίξει τη διαχείριση του βάρους, βελτιώνοντας τον έλεγχο της γλυκόζης και αυξάνοντας την ημερήσια ενεργειακή δαπάνη, αλλά θα πρέπει να συνδυάζεται με τη συνολική διατροφική ισορροπία.

Συμπέρασμα

Ένας περίπατος μετά το γεύμα είναι μια απλή, χαμηλού κόστους στρατηγική που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος και το σώμα ανταποκρίνονται στο φαγητό. Βελτιώνοντας την πρόσληψη γλυκόζης, ενισχύοντας την ευαισθησία στην ινσουλίνη, σταθεροποιώντας τα σήματα όρεξης και υποστηρίζοντας την πέψη, οι σύντομες βόλτες μετά το γεύμα μπορούν να μειώσουν το μεταβολικό στρες και να προάγουν την καρδιαγγειακή υγεία.

Ακόμα και 10-15 λεπτά ελαφριάς κίνησης μετά τα γεύματα μπορούν να βοηθήσουν στην άμβλυνση των αιχμών του σακχάρου στο αίμα και στην αντιμετώπιση της κόπωσης μετά το γεύμα. Αν και δεν υποκαθιστά τις ολοκληρωμένες παρεμβάσεις στον τρόπο ζωής, αυτή η μικρή συνήθεια μπορεί να αποφέρει σημαντικά φυσιολογικά οφέλη, όταν εφαρμόζεται με συνέπεια.

Πηγές:
nationalgeographic.com
harvard.edu
mayoclinic.org
heart.org
nhs.uk