ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Χαλβάς από ταχίνι: Διατροφική αξία – Πόση είναι η σωστή μερίδα για πλήρη οφέλη υγείας

Μιχάλης Θερμόπουλος

Ο χαλβάς από ταχίνι (αλεσμένο σουσάμι) είναι βασικό έδεσμα κατά τη διάρκεια της ελληνορθόδοξης Σαρακοστής και ιδιαίτερα δημοφιλές πριν από το Πάσχα.

Χαλβάς από ταχίνι: Διατροφική αξία – Πόση είναι η σωστή μερίδα για πλήρη οφέλη υγείας
Bigstock

Σε αντίθεση με τα επιδόρπια με βάση το σιρόπι, ο χαλβάς από ταχίνι είναι φυτικής προέλευσης και φυσικά απαλλαγμένος από γαλακτοκομικά και αυγά.

Πέρα όμως από την παράδοση, έχει ένα ξεχωριστό διατροφικό προφίλ που διαμορφώνεται κυρίως από την πάστα σουσαμιού.

Από τι φτιάχνεται ο χαλβάς με βάση το ταχίνι;

Ο παραδοσιακός ελληνικός χαλβάς περιέχει:

  • Ταχίνι (πάστα σουσαμιού)
  • Ζάχαρη ή σιρόπι γλυκόζης
  • Μερικές φορές μέλι
  • Προαιρετικές προσθήκες (ξηροί καρποί, κακάο, βανίλια)

Το ταχίνι είναι το βασικό διατροφικό συστατικό. Οι σπόροι σουσαμιού παρέχουν υγιή λίπη, φυτικές πρωτεΐνες, φυτικές ίνες και πολλά μέταλλα.

Επειδή ο χαλβάς έχει πολλές θερμίδες η επίδρασή του στην υγεία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το σωστό μέγεθος μερίδας.

Διατροφικό προφίλ χαλβά ταχίνι (ανά 100 g, κατά προσέγγιση)

Οι τιμές στον παρακάτω πίνακα ποικίλλουν ανάλογα με την μάρκα και τη συνταγή, αλλά κατά μέσο όρο είναι:

Θρεπτικά συστατικάΠοσότητα (κατά προσέγγιση)% Συνιστώμενης Ημερήσιας ΠρόσληψηςΕπίδραση στην υγεία
Ενέργεια450–550 kcal (θερμίδες)-Υψηλή πυκνότητα θερμίδων
Πρωτεΐνη10–13 g20–26%Καλή πηγή πρωτεΐνης φυτικής προέλευσης
Συνολικό λίπος28–35 g40–50%Κυρίως ακόρεστα λιπαρά
Κορεσμένα λιπαρά4–6 g20–30%Μέτρια ποσότητα
Υδατάνθρακες35–50 g-Κυρίως από πρόσθετα σάκχαρα
Φυτικές ίνες3–6 g10–20%Υποστηρίζει την υγεία του πεπτικού συστήματος
Ασβέστιο300–400 mg30–40%Υγεία των οστών
Σίδηρος3–5 mg20–35%Καλή λειτουργία ερυθρών αιμοσφαιρίων
ΜαγνήσιοΣημαντική-Λειτουργία μυών και νεύρων
Βιταμίνη EΜέτρια-Αντιοξειδωτική ενίσχυση

Το ακριβές διατροφικό προφίλ εξαρτάται από την περιεκτικότητα σε σουσάμι και τη συγκέντρωση ζάχαρης.

tahini made from sesame seeds

Ποια είναι τα κύρια οφέλη για την υγεία;

1. Πλούσιος σε ακόρεστα λιπαρά που είναι υγιή για την καρδιά

Το ταχίνι έχει υψηλή περιεκτικότητα σε μονοακόρεστα και πολυακόρεστα λιπαρά. Η αντικατάσταση των κορεσμένων λιπαρών με ακόρεστα λιπαρά μπορεί να:

  • μειώσει την LDL («κακή») χοληστερόλη
  • υποστηρίζει την καρδιαγγειακή υγεία
  • μειώσει τη φλεγμονή

Οι σπόροι σουσαμιού περιέχουν επίσης λιγνάνες όπως η σησαμίνη, οι οποίες έχουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες.

2. Καλή πηγή φυτικής πρωτεΐνης

Ο χαλβάς από ταχίνι παρέχει μέτρια περιεκτικότητα σε φυτική πρωτεΐνη, η οποία συμβάλλει σε:

  • Επανόρθωση μυών
  • Παραγωγή ενζύμων
  • Ρύθμιση ορμονών
  • Κορεσμό

Αν και δεν είναι μια πλήρης πρωτεΐνη από μόνη της, συμβάλλει σημαντικά όταν καταναλώνεται στο πλαίσιο μιας ποικίλης διατροφής.

3. Πλούσιος σε ασβέστιο και μαγνήσιο

Οι σπόροι σουσαμιού είναι φυσικά πλούσιοι σε ασβέστιο και μαγνήσιο.

Το ασβέστιο υποστηρίζει:

  • Οστική πυκνότητα
  • Μυϊκή σύσπαση
  • Νευρική μετάδοση

Το μαγνήσιο παίζει ρόλο σε:

  • Ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης
  • Μεταβολισμό της γλυκόζης
  • Χαλάρωση των μυών

Η επαρκής πρόσληψη μετάλλων υποστηρίζει την μακροπρόθεσμη σκελετική και καρδιαγγειακή υγεία.

4. Περιέχει αντιοξειδωτικά

Οι ενώσεις που προέρχονται από το σουσάμι, συμπεριλαμβανομένης της βιταμίνης Ε και των λιγνάνων, δρουν ως αντιοξειδωτικά. Αυτά βοηθούν στην μείωση του οξειδωτικού στρες, το οποίο σχετίζεται με:

  • Καρδιαγγειακές παθήσεις
  • Νευροεκφυλιστικές διαταραχές
  • Χρόνια φλεγμονή

Ενώ ο χαλβάς δεν είναι προφανώς μια φαρμακευτική τροφή, η βάση του από σουσάμι παρέχει βιοδραστικές ενώσεις.

5. Μπορεί να υποστηρίξει την υγεία του πεπτικού συστήματος

Το ταχίνι συμβάλλει στην παροχή διαιτητικών φυτικών ινών, οι οποίες:

  • Υποστηρίζουν την κανονικότητα στις κινήσεις του εντέρου
  • Προάγουν την υγεία του μικροβιώματος του εντέρου
  • Βοηθούν στη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα

Ωστόσο, τα επίπεδα φυτικών ινών είναι μέτρια σε σύγκριση με τους ολόκληρους σπόρους, επειδή η επεξεργασία με ταχίνι μειώνει κάποια περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες.

Είναι ο χαλβάς πιο υγιεινός από άλλα επιδόρπια;

Σε σύγκριση με τα επιδόρπια που παρασκευάζονται κυρίως από ραφιναρισμένο αλεύρι και κορεσμένα λιπαρά, ο χαλβάς με ταχίνι:

  • Περιέχει ωφέλιμα ακόρεστα λιπαρά
  • Παρέχει μέταλλα και αντιοξειδωτικά
  • Προσφέρει φυτική πρωτεΐνη

Ωστόσο, εξακολουθεί να είναι γλυκό και δεν πρέπει να θεωρείται υγιεινή τροφή και ούτε φυσικά να καταναλώνεται σε μεγάλες ποσότητες.

Το διατροφικό του πλεονέκτημα έγκειται η περιεκτικότητα σε σουσάμι, όχι τα πρόσθετα σάκχαρα.

halva

Πόση ποσότητα θεωρείται ως μια σωστή μερίδα;

Μια μέτρια μερίδα 25–40 γρ.:

  • Παρέχει μέταλλα και υγιή λιπαρά
  • Περιορίζει την υπερβολική πρόσληψη θερμίδων
  • Ταιριάζει σε μια ισορροπημένη μεσογειακή διατροφή

Ο συνδυασμός του με φρούτα ή η κατανάλωσή του ως περιστασιακή λιχουδιά ευθυγραμμίζεται καλύτερα με τους γενικούς στόχους υγείας.

Ταιριάζει ο χαλβάς σε μια μεσογειακή διατροφή;

Ναι, αρκεί να τον τρώτε με μέτρο. Η μεσογειακή διατροφή δίνει έμφαση σε:

  • Φυτικά λιπαρά
  • Ξηρούς καρπούς και σπόρους
  • Περιορισμένα πρόσθετα σάκχαρα
  • Ολικής άλεσης τρόφιμα

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι ο χαλβάς καλός για την υγεία των οστών;

Μπορεί να προσφέρει ασβέστιο και μαγνήσιο, αλλά δεν πρέπει να αντικαθιστά τις πρωτογενείς πηγές ασβεστίου.

Μπορούν τα άτομα με διαβήτη να τρώνε χαλβά;

Ναι, σε μικρές μερίδες, παρακολουθώντας παράλληλα την πρόσληψη υδατανθράκων λόγω της περιεκτικότητάς του σε ζάχαρη.

Είναι ο χαλβάς με ταχίνι vegan;

Ναι. Ο παραδοσιακός χαλβάς με βάση το ταχίνι δεν περιέχει ζωικά προϊόντα.

Είναι ο χαλβάς καλύτερος από τη σοκολάτα;

Διατροφικά, ο χαλβάς παρέχει περισσότερα μέταλλα και ακόρεστα λιπαρά, αλλά και τα δύο πρέπει να καταναλώνονται με μέτρο.

Συμπέρασμα

Ο χαλβάς με βάση το ταχίνι είναι ένα παραδοσιακό ελληνικό σαρακοστιανό έδεσμα με ένα μοναδικό διατροφικό προφίλ, που βασίζεται στην πάστα σουσαμιού. Παρέχει ακόρεστα λιπαρά που είναι υγιή για την καρδιά, φυτικές πρωτεΐνες, ασβέστιο, μαγνήσιο και αντιοξειδωτικές ενώσεις.

Ωστόσο, η υψηλή περιεκτικότητά του σε θερμίδες και ζάχαρη απαιτεί κατανάλωση με μέτρο. Όταν καταναλώνεται σε κατάλληλες μερίδες ως μέρος μιας ισορροπημένης μεσογειακής διατροφής, ο χαλβάς μπορεί να προσφέρει διατροφικά οφέλη πέρα από αυτά πολλών συμβατικών επιδορπίων.

Όπως με τα περισσότερα παραδοσιακά τρόφιμα, η αξία του για την υγεία εξαρτάται από την ποιότητα των συστατικών και τον προσεκτικό έλεγχο των μερίδων.

Πηγές:
foodforhealth.gr
foodstruct.com
healthline.com
webmd.com
heart.org
who.int
nhs.uk