Οι 9 αρχές για να αποτρέψετε τη χρόνια νεφρική νόσο

Μέχρι τη στιγμή που θα μειωθεί αισθητά η νεφρική λειτουργία, η βλάβη έχει καταστεί ήδη μη αναστρέψιμη.

Τα καλά νέα είναι ότι πολλοί από τους ισχυρότερους παράγοντες κινδύνου για χρόνια νεφρική νόσο είναι τροποποιήσιμοι, πράγμα που σημαίνει ότι η πρόληψη είναι εφικτή για ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού.

Η χρόνια νεφρική νόσος εμφανίζεται όταν οι νεφροί χάνουν την ικανότητά τους να φιλτράρουν τα απόβλητα, να εξισορροπούν τα υγρά και να ρυθμίζουν τους ηλεκτρολύτες με την πάροδο του χρόνου. Η πάθηση ορίζεται από επίμονη νεφρική βλάβη ή μειωμένη νεφρική λειτουργία, που διαρκεί τουλάχιστον τρεις μήνες.

Οι πιο συχνές αιτίες δεν είναι οι νεφρικές ασθένειες, αλλά οι συστηματικές παθήσεις που βλάπτουν σταδιακά τις ευαίσθητες μικρομονάδες φιλτραρίσματος του νεφρού (νεφρόνες).

1. Έλεγχος της αρτηριακής πίεσης: Το πιο σημαντικό βήμα

Η υπέρταση είναι τόσο αιτία όσο και συνέπεια της νεφρικής νόσου. Η επίμονα αυξημένη πίεση αίματος:

• βλάπτει τα μικροσκοπικά αιμοφόρα αγγεία στα νεφρά
• μειώνει τη ροή του αίματος στις μονάδες φιλτραρίσματος
• επιταχύνει τη δημιουργία ουλών στον νεφρικό ιστό

Η διατήρηση της αρτηριακής πίεσης σε υγιές εύρος επιβραδύνει σημαντικά τη νεφρική βλάβη και είναι ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους πρόληψης της ΧΝΝ.

2. Διαχειριστείτε το σάκχαρο στο αίμα εάν έχετε διαβήτη

Ο διαβήτης είναι η κύρια αιτία χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως. Το υψηλό σάκχαρο στο αίμα:

• βλάπτει τις μεμβράνες διήθησης των νεφρών
• αυξάνει τη διαρροή πρωτεϊνών στα ούρα
• προάγει τη φλεγμονή και την ίνωση

Ο καλός έλεγχος της γλυκόζης μειώνει τον κίνδυνο διαβητικής νεφρικής νόσου και επιβραδύνει την εξέλιξη, όταν έχουν εμφανιστεί πρώιμες αλλαγές στους νεφρούς.

3. Διατηρήστε ένα υγιές σωματικό βάρος

Το υπερβολικό σωματικό βάρος αυξάνει τον κίνδυνο νεφρικής νόσου μέσω πολλαπλών οδών:

• υψηλότερη αρτηριακή πίεση
• αντίσταση στην ινσουλίνη
• χρόνια φλεγμονή χαμηλού βαθμού

Ακόμα και η μέτρια απώλεια βάρους μπορεί να βελτιώσει τους δείκτες κινδύνου, που σχετίζονται με τα νεφρά, ειδικά όταν συνδυάζεται με σωματική δραστηριότητα.

4. Φιλικό προς τα νεφρά διατροφή

Η διατροφή παίζει κεντρικό ρόλο στην προστασία των νεφρών πολύ πριν αναπτυχθεί η νόσος. Οι γενικές προληπτικές αρχές είναι:

• περιορισμός της υπερβολικής ποσότητας αλατιού για την μείωση της πίεσης του αίματος
• προτεραιότητα σε φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής αλέσεως
• αποφυγή υπερβολικής κατανάλωσης υπερ-επεξεργασμένων τροφών
• εξασφάλιση επαρκούς, αλλά όχι υπερβολικής, πρόσληψης πρωτεϊνών

Στόχος είναι η μείωση του μεταβολικού στρες στα νεφρά, με παράλληλη υποστήριξη της καρδιαγγειακής υγείας.

5. Παραμείνετε σωματικά δραστήριοι

Η τακτική σωματική δραστηριότητα:

• βελτιώνει τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης
• ενισχύει την ευαισθησία στην ινσουλίνη
• μειώνει τη φλεγμονή
• υποστηρίζει το υγιές σωματικό βάρος

Συνδυαστικά, αυτά τα αποτελέσματα μειώνουν τον κίνδυνο νεφρικής βλάβης με την πάροδο του χρόνου.

6. Αποφύγετε το κάπνισμα και περιορίστε το αλκοόλ

Το κάπνισμα επιταχύνει τη νεφρική βλάβη με:

• στένωση των αιμοφόρων αγγείων
• επιδείνωση της υπέρτασης
• αύξηση του οξειδωτικού στρες

Το αλκοόλ, όταν καταναλώνεται υπερβολικά, μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση και να συμβάλει έμμεσα στη νεφρική βλάβη. Η αποφυγή του καπνίσματος και ο μετριασμός της πρόσληψης αλκοόλ προστατεύουν την υγεία των νεφρών.

7. Προσοχή και σύνεση στη χρήση φαρμάκων

Ορισμένες πρακτικές φαρμακευτικής λήψης μπορούν να βλάψουν τα νεφρά, όταν λαμβάνονται συχνά ή ακατάλληλα, όπως:

• τακτική χρήση ορισμένων αναλγητικών
• μη ελεγχόμενη πρόσληψη συμπληρωμάτων
• συνδυασμός πολλαπλών φαρμάκων που επιβαρύνουν τους νεφρούς

Τα φάρμακα πρέπει να χρησιμοποιούνται στη χαμηλότερη αποτελεσματική δόση και η μακροχρόνια χρήση τους πρέπει πάντοτε να συζητείται με γιατρό.

8. Παραμείνετε ενυδατωμένοι, αλλά μην το παρακάνετε

Η επαρκής ενυδάτωση βοηθά τα νεφρά να απομακρύνουν αποτελεσματικά τα απόβλητα. Ωστόσο, η υπερβολική πρόσληψη υγρών δεν «καθαρίζει» τους νεφρούς, ούτε προλαμβάνει ασθένειες και μπορεί να είναι επιβλαβής σε ορισμένες ιατρικές παθήσεις.

Η ισορροπημένη ενυδάτωση, καθοδηγούμενη από τη δίψα και την κατάσταση της υγείας, είναι επαρκής για τους περισσότερους ανθρώπους.

9. Κάντε τακτικούς ελέγχους εάν διατρέχετε κίνδυνο

Τα άτομα που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με υπέρταση, διαβήτη, καρδιακές παθήσεις ή οικογενειακό ιστορικό νεφρικής νόσου, ωφελούνται από την τακτική παρακολούθηση.

Απλές εξετάσεις αίματος και ούρων μπορούν να ανιχνεύσουν πρώιμες αλλαγές στους νεφρούς πολύ πριν εμφανιστούν συμπτώματα, επιτρέποντας την έγκαιρη έναρξη προληπτικής δράσης.

Συχνές Ερωτήσεις

Μπορεί να προληφθεί πλήρως η χρόνια νεφρική νόσος;

Όχι πάντα, αλλά σε πολλές περιπτώσεις, ειδικά όταν συνδέεται με αρτηριακή πίεση, διαβήτη και παράγοντες του τρόπου ζωής, μπορεί να καθυστερήσει ή να αποφευχθεί με έγκαιρες και συνεπείς στρατηγικές πρόληψης.

Η νεφρική νόσος αποτελεί ανησυχία μόνο για τους ηλικιωμένους;

Όχι. Αν και ο κίνδυνος αυξάνεται με την ηλικία, η νεφρική βλάβη μπορεί να ξεκινήσει και νωρίτερα στη ζωή, ιδιαίτερα σε άτομα με διαβήτη, υπέρταση, παχυσαρκία και οικογενειακό ιστορικό νεφρικής νόσου.

Χρειάζονται συμπτώματα για να έχω νεφρική βλάβη;

Όχι. Η πρώιμη χρόνια νεφρική νόσος είναι συχνά ασυμπτωματική, γι' αυτό και ο τακτικός έλεγχος είναι σημαντικός για τα άτομα που διατρέχουν κίνδυνο.

Συμπέρασμα

Η χρόνια νεφρική νόσος δεν αναπτύσσεται από την μια μέρα στην άλλη. Είναι το αποτέλεσμα μακροχρόνιας, συχνά αποτρέψιμης, καταπόνησης των νεφρών. Ελέγχοντας την αρτηριακή πίεση και το σάκχαρο στο αίμα, διατηρώντας ένα υγιές βάρος, τρώγοντας σωστά, παραμένοντας δραστήριοι, αποφεύγοντας το κάπνισμα και χρησιμοποιώντας προσεκτικά τα φάρμακα, πολλοί μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο.

Πηγές:
healthday.com
nhs.uk
mayoclinic.org
niddk.nih.gov
harvard.edu