ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Τι πολύτιμο προσφέρουν τα λαχανικά τουρσί

Μιχάλης Θερμόπουλος

Τα λαχανικά τουρσί, όπως τα αγγούρια, το λάχανο, τα καρότα, τα κρεμμύδια κ.α. είναι γνωστά για την αλμυρή και πικάντικη γεύση τους και τη μεγάλη διάρκεια ζωής τους.

Τι πολύτιμο προσφέρουν τα λαχανικά τουρσί
Bigstock

Πέρα όμως από τη γεύση, πολλοί αναρωτιούνται: είναι τα λαχανικά τουρσί όντως καλά για την υγεία; Η απάντηση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο παρασκευής τους.

Τα λαχανικά τουρσί που έχουν υποστεί ζύμωση μπορούν να προσφέρουν προβιοτικά και μεταβολικά οφέλη, ενώ τα τουρσί με βάση το ξύδι παρέχουν ορισμένα πλεονεκτήματα, αλλά συχνά περιέχουν και πολύ υψηλά επίπεδα νατρίου.

Τι είναι τα λαχανικά τουρσί;

Τα λαχανικά τουρσί διατηρούνται χρησιμοποιώντας μία από τις εξής δύο μεθόδους:

  1. Ζύμωση: Τα λαχανικά βυθίζονται σε αλμυρό νερό (άλμη), επιτρέποντας στα ευεργετικά βακτήρια να ζυμώσουν φυσικά τα σάκχαρα σε γαλακτικό οξύ
  2. Τουρσί σε ξύδι: Τα λαχανικά διατηρούνται σε ξύδι, συχνά με προσθήκη αλατιού και ζάχαρης.

Τα τουρσί που έχουν υποστεί ζύμωση (όπως το παραδοσιακό ξινολάχανο ή τα φυσικά αλατισμένα αγγουράκια) περιέχουν ζωντανούς μικροοργανισμούς. Τα τουρσί με βάση το ξύδι είναι συνήθως παστεριωμένα και δεν περιέχουν ενεργά προβιοτικά.

Ποιο είναι το διατροφικό προφίλ των λαχανικών τουρσί;

Αν καιοι τιμές ποικίλλουν ανάλογα με το λαχανικό και την μέθοδο παρασκευής, τα τυπικά χαρακτηριστικά είναι:

  • Χαμηλές θερμίδες
  • Ελάχιστο λίπος
  • Μικρές ποσότητες υδατανθράκων
  • Μέτρια περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες (ανάλογα με τον τύπο του λαχανικού)
  • Υψηλή περιεκτικότητα σε νάτριο
  • Μικρές ποσότητες βιταμίνης Κ, βιταμίνης C και ορισμένων βιταμινών Β
  • Οργανικά οξέα (όπως γαλακτικό οξύ ή οξικό οξύ)

Οι ζυμωμένες ποικιλίες μπορεί επίσης να περιέχουν ζωντανά ευεργετικά βακτήρια.

Pickled Red, White, Orange Beet In Glass Jars

Ποια είναι τα κύρια οφέλη για την υγεία;

1. Υποστήριξη της υγείας του εντέρου (ζυμωμένα τουρσιά)

Τα ζυμωμένα λαχανικά τουρσί μπορεί να περιέχουν προβιοτικά βακτήρια, ιδιαίτερα είδη του Lactobacillus. Τα ευεργετικά βακτήρια μπορούν να:

  • υποστηρίξουν την ισορροπία του μικροβιώματος του εντέρου
  • βελτιώσουν την πέψη
  • ενισχύσουν την ανοσοποιητική λειτουργία
  • μειώσουν τα συμπτώματα ορισμένων γαστρεντερικών διαταραχών

Ωστόσο, μόνο τα μη παστεριωμένα ζυμωμένα τουρσιά παρέχουν ζωντανές καλλιέργειες.

2. Μπορεί να βελτιώσει τον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα

Το ξίδι, που χρησιμοποιείται σε πολλά είδη τουρσί, περιέχει οξικό οξύ. Έρευνες έχουν δείξει ότι το οξικό οξύ μπορεί να:

  • βελτιώσει την ευαισθησία στην ινσουλίνη
  • μειώσει τις μεταγευματικές αυξήσεις στη γλυκόζη του αίματος
  • επιβραδύνει την πέψη των υδατανθράκων

Αυτές οι επιδράσεις είναι μέτριες, αλλά μπορεί να υποστηρίξουν την μεταβολική υγεία, όταν συνδυάζονται με τη συνολική διατροφική ισορροπία.

3. Πηγή αντιοξειδωτικών

Τα λαχανικά διατηρούν πολλά αντιοξειδωτικά μετά την επεξεργασία τους σε τουρσί. Ανάλογα με το λαχανικό που χρησιμοποιείται, οι ποικιλίες τουρσί μπορεί να παρέχουν:

  • Βιταμίνη C
  • Βήτα-καροτίνη
  • Πολυφαινόλες

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τονίζει ότι οι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά δίαιτες βοηθούν στην μείωση του οξειδωτικού στρες και υποστηρίζουν την μακροπρόθεσμη καρδιαγγειακή υγεία.

Η ζύμωση μπορεί επίσης να αυξήσει τη βιοδιαθεσιμότητα ορισμένων θρεπτικών συστατικών.

4. Διέγερση των πεπτικών ενζύμων

Η ξινή γεύση των ζυμωμένων τροφών μπορεί να διεγείρει τις πεπτικές εκκρίσεις. Αυτό μπορεί να:

  • ενισχύσει την παραγωγή γαστρικών υγρών
  • βελτιώσει τη ρύθμιση της όρεξης
  • υποστηρίξει την αποτελεσματική πέψη

Αν και σαφώς δεν αποτελούν θεραπεία για πεπτικές διαταραχές, τα ζυμωμένα τρόφιμα συχνά περιλαμβάνονται σε διατροφικές προσεγγίσεις που υποστηρίζουν την υγεία του εντέρου.

5. Χαμηλών θερμίδων ενισχυτικό γεύσης

Τα λαχανικά τουρσί έχουν συνήθως χαμηλές θερμίδες. Έτσι, μπορούν να:

  • προσθέσουν γεύση χωρίς υπερβολικό λίπος
  • αυξήσουν την πρόσληψη λαχανικών
  • αυξήσουν την ικανοποίηση από το γεύμα

Η αντικατάσταση των καρυκευμάτων υψηλής θερμιδικής αξίας με λαχανικά τουρσί μπορεί να βοηθήσει στην μείωση της συνολικής θερμιδικής πρόσληψης.

Είναι τα λαχανικά τουρσί καλά για την υγεία της καρδιάς;

Η απάντηση εξαρτάται από την πρόσληψη νατρίου. Η υψηλή κατανάλωση νατρίου σχετίζεται με:

  • Αυξημένη αρτηριακή πίεση
  • Αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο

Οι καρδιολόγοι συνιστούν τον περιορισμό της πρόσληψης νατρίου, ειδικά για άτομα με υπέρταση.

Επειδή τα λαχανικά τουρσί μπορεί να περιέχουν σημαντικό αλάτι, ο έλεγχος των μερίδων είναι εξίσου σημαντικός. Τα λαχανικά που έχουν υποστεί ζύμωση και παρασκευάζονται με χαμηλότερες συγκεντρώσεις αλατιού είναι προτιμότερα.

Υποστηρίζουν τα λαχανικά τουρσί την υγεία του ανοσοποιητικού συστήματος;

Τα τουρσί που έχουν υποστεί ζύμωση μπορούν έμμεσα να υποστηρίξουν την ανοσία μέσω της καλύτερης ισορροπίας του μικροβιώματος του εντέρου.

Περίπου το 70% του ανοσοποιητικού συστήματος συνδέεται με τον λεμφικό ιστό, που σχετίζεται με το έντερο. Η υποστήριξη της μικροβιακής ποικιλομορφίας μπορεί να βοηθήσει στη ρύθμιση των ανοσολογικών αποκρίσεων.

Ωστόσο, τα λαχανικά τουρσί από μόνα τους δεν υποκαθιστούν μια ισορροπημένη, πλούσια σε θρεπτικά συστατικά διατροφή.

Pickled vegetables

Υπάρχουν κίνδυνοι;

1. Υψηλή περιεκτικότητα σε νάτριο

Πολλά τουρσιά του εμπορίου περιέχουν 500–1.000 mg νατρίου ανά μερίδα. Η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να αυξήσει:

  • την αρτηριακή πίεση
  • την κατακράτηση υγρών
  • τον καρδιαγγειακό κίνδυνο

2. Πιθανή ζάχαρη σε ορισμένες ποικιλίες

Τα γλυκά τουρσιά μπορεί να περιέχουν πρόσθετα σάκχαρα, αυξάνοντας την περιεκτικότητα σε θερμίδες.

3. Ασφάλεια τροφίμων

Η ακατάλληλη ζύμωση στο σπίτι μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια. Η τήρηση των καθιερωμένων οδηγιών για την ασφάλεια των τροφίμων είναι απαραίτητη.

Πόση ποσότητα τουρσί θεωρείται ως μια υγιεινή μερίδα;

Μια μέτρια μερίδα (περίπου 30–50 g):

  • Παρέχει γεύση και πιθανό προβιοτικό όφελος
  • Ελαχιστοποιεί την έκθεση σε νάτριο
  • Ταιριάζει σε μια ισορροπημένη διατροφή

Ο συνδυασμός λαχανικών τουρσί με φρέσκα λαχανικά και ολόκληρες τροφές ενισχύει τη θρεπτική αξία του γεύματος.

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι τα λαχανικά τουρσί τα ίδια με τα λαχανικά που έχουν υποστεί ζύμωση;

Όχι. Τα λαχανικά που έχουν υποστεί ζύμωση υφίστανται φυσική βακτηριακή ζύμωση. Τα τουρσί με ξύδι συντηρούνται με οξικό οξύ και ενδέχεται να μην περιέχουν ζωντανά προβιοτικά.

Μπορούν τα τουρσί να ανακουφίζουν από το φούσκωμα;

Οι ποικιλίες που έχουν υποστεί ζύμωση μπορεί να υποστηρίζουν την υγεία του εντέρου, αλλά η υψηλή περιεκτικότητα σε νάτριο μπορεί να επιδεινώσει το φούσκωμα σε ορισμένα άτομα.

Είναι τα λαχανικά τουρσί καλά για την απώλεια βάρους;

Έχουν χαμηλές θερμίδες και μπορούν να αυξήσουν το αίσθημα κορεσμού, όταν αντικαθιστούν τροφές με υψηλότερες θερμίδες, αλλά δεν αποτελούν από μόνα τους λύση για την απώλεια βάρους.

Συμπέρασμα

Τα λαχανικά τουρσί μπορούν έχουν οφέλη για την υγεία, ιδιαίτερα όταν έχουν υποστεί ζύμωση και καταναλώνονται με μέτρο. Μπορούν να υποστηρίξουν την υγεία του εντέρου, να βελτιώσουν τη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα, να παρέχουν αντιοξειδωτικά και να ενισχύσουν την ικανοποίηση του γεύματος με ελάχιστες θερμίδες.

Ωστόσο, η υψηλή περιεκτικότητά τους σε νάτριο απαιτεί προσεκτικό έλεγχο της μερίδας, ειδικά για άτομα με καρδιαγγειακούς παράγοντες κινδύνου. Η επιλογή ζυμωμένων, χαμηλής περιεκτικότητας σε νάτριο επιλογών τουρσί και η ενσωμάτωσή τους σε μια ισορροπημένη διατροφή, σάς επιτρέπει να απολαμβάνετε τα οφέλη τους, ελαχιστοποιώντας παράλληλα τα πιθανά μειονεκτήματα.

Πηγές:
bbcgoodfood.com
clevelandclinic.org
webmd.com
healthline.com
harvard.edu
nhs.uk
who.int