ΥΓΕΙΑ

Μπάνιο με άλατα Epsom: Πώς να κάνετε ένα - Τι συμβαίνει στην πραγματικότητα

Μιχάλης Θερμόπουλος

Τα μπάνια με άλατα Epsom χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες ως σπιτική θεραπεία για πονεμένους μύες, ανακούφιση από το στρες και γενική χαλάρωση.

Μπάνιο με άλατα Epsom: Πώς να κάνετε ένα - Τι συμβαίνει στην πραγματικότητα
Bigstock

Παρά τη δημοτικότητά τους, πολλοί δεν γνωρίζουν τι είναι πραγματικά τα άλατα Epsom, πώς υποτίθεται ότι λειτουργεί ένα μπάνιο με άλατα Epsom και ποια οφέλη υποστηρίζονται από την ιατρική κατανόηση.

Οι γιατροί γενικά συμφωνούν ότι αν και το μπάνιο/αφρόλουτρο με άλατα Epsom δεν αποτελεί θεραπεία για ιατρικές παθήσεις, μπορεί να προσφέρει ουσιαστική άνεση και συμπτωματική ανακούφιση, όταν χρησιμοποιείται σωστά.

Τι είναι τα άλατα Epsom;

Το άλας Epsom δεν είναι στην πραγματικότητα αλάτι με την μαγειρική έννοια. Είναι θειικό μαγνήσιο, μια φυσική ορυκτή ένωση που αποτελείται από μαγνήσιο, θείο και οξυγόνο. Το μαγνήσιο παίζει κρίσιμο ρόλο στη νευρική σηματοδότηση, την μυϊκή λειτουργία και τη ρύθμιση του στρες, γι' αυτό και τα άλατα Epsom συχνά συνδέονται με τη χαλάρωση και την ανακούφιση των μυών.

Το όνομα προέρχεται από την πόλη Epsom στην Αγγλία, όπου η ένωση ανακαλύφθηκε αρχικά σε φυσικές μεταλλικές πηγές.

Τι συμβαίνει όταν κάνετε αφρόλουτρο με άλατα Epsom

Όταν τα άλατα Epsom διαλύονται σε ζεστό νερό, διασπώνται σε ιόντα μαγνησίου και θειικού άλατος. Το ζεστό νερό από μόνο του έχει καθιερωμένες φυσιολογικές επιδράσεις: αυξάνει τη ροή του αίματος στο δέρμα και τους μύες, προάγει τη χαλάρωση των μυών και ενεργοποιεί το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα, την αντίδραση «ανάπαυσης-και-πέψης» του σώματος.

Το αμφιλεγόμενο ζήτημα είναι εάν το μαγνήσιο απορροφάται μέσω του δέρματος σε σημαντικές ποσότητες. Τα ιατρικά στοιχεία υποδηλώνουν ότι οποιαδήποτε απορρόφηση μαγνησίου μέσω άθικτου δέρματος είναι περιορισμένη, αλλά αυτό δεν αναιρεί τα οφέλη του μπάνιου. Το μεγαλύτερο μέρος της ανακούφισης που βιώνουν οι άνθρωποι πιθανότατα προέρχεται από τις συνδυασμένες επιδράσεις της θερμότητας, της άνωσης και της μυϊκής χαλάρωσης, με το μαγνήσιο να παίζει πιθανώς έναν δευτερεύοντα υποστηρικτικό ρόλο.

Πιθανά οφέλη που αναγνωρίζει η επιστήμη

Οι κλινικοί γιατροί τείνουν να θεωρούν τα λουτρά άλατος Epsom μια υποστηρικτική πρακτική αυτοφροντίδας και όχι θεραπεία. Τα αναφερόμενα οφέλη:

  1. Η μυϊκή χαλάρωση είναι το πιο σταθερό αποτέλεσμα. Το ζεστό νερό μειώνει την ένταση και την ακαμψία των μυών, καθιστώντας τα μπάνια με άλατα Epsom δημοφιλή μετά από άσκηση ή μεγάλες περιόδους σωματικής καταπόνησης.
  2. Η μείωση του στρες είναι ένα άλλο συνηθισμένο αποτέλεσμα. Τα ζεστά μπάνια είναι γνωστό ότι μειώνουν τα επίπεδα κορτιζόλης και προάγουν την ψυχική χαλάρωση, η οποία μπορεί έμμεσα να βελτιώσει την ποιότητα του ύπνου.
  3. Μπορεί επίσης να εμφανιστεί προσωρινή ανακούφιση από μικρούς πόνους, δυσκαμψία στις αρθρώσεις ή δυσφορία, ιδιαίτερα σε άτομα με τραυματισμούς από υπερβολική χρήση ή μυϊκή κόπωση.
  4. Για ορισμένα άτομα, το μούλιασμα μπορεί να βοηθήσει στην απαλότητα του ξηρού δέρματος και στη βελτίωση της άνεσης, αν και τα καθαυτά άλατα Epsom δεν είναι ενυδατικά.
Epsom-salts-alata

Πώς να ετοιμάσετε σωστά ένα μπάνιο με άλατα Epsom

Για να μεγιστοποιήσετε την άνεση και να ελαχιστοποιήσετε τον ερεθισμό, η τεχνική έχει σημασία.

  • Ένα τυπικό μπάνιο ενηλίκων συνήθως χρησιμοποιεί περίπου 1 έως 2 φλιτζάνια άλατα Epsom διαλυμένα πλήρως σε ζεστό (όχι καυτό) νερό. Το νερό πρέπει να είναι άνετα ζεστό, όχι καυτό, καθώς η υπερβολική θερμότητα μπορεί να προκαλέσει ζάλη ή αφυδάτωση.
  • Οι ειδικοί συνιστούν ολόσωμο μούλιασμα για 15 έως 20 λεπτά. Αν το παρακάνετε δεν θα αυξήσετε τα οφέλη, ενώ αυξάνετε τον κίνδυνο ζάλης, ειδικά αν έχετε ευαισθησία στη θερμότητα.

Η ενυδάτωση πριν και μετά το μπάνιο είναι σημαντική, καθώς τα ζεστά μπάνια μπορούν να προωθήσουν την απώλεια υγρών μέσω της εφίδρωσης.

Ποιοι πρέπει να προσέχουν ή να αποφεύγουν το μπάνιο με άλατα Epsom

Ενώ είναι γενικά ασφαλή, τα μπάνια με άλατα Epsom δεν είναι κατάλληλα για όλους.

  • Άτομα με ανοιχτές πληγές, σοβαρές δερματικές λοιμώξεις ή εγκαύματα θα πρέπει να αποφεύγουν το μούλιασμα μέχρι να επουλωθεί το δέρμα.
  • Όσοι έχουν προχωρημένη νεφρική νόσο θα πρέπει επίσης να αποφεύγουν το μπάνιο με άλατα Epsom, καθώς η ανισορροπία μαγνησίου μπορεί να είναι επικίνδυνη όταν η νεφρική λειτουργία έχει μειωθεί.
  • Άτομα με διαβήτη ή προβλήματα κυκλοφορίας θα πρέπει πρώτα να συμβουλευτούν γιατρό, καθώς η μειωμένη αίσθηση μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο τραυματισμού του δέρματος από τη θερμότητα.

Τι δεν κάνουν τα λουτρά με άλατα Epsom

Οι επαγγελματίες υγείας είναι σαφείς σχετικά με τους περιορισμούς. Τα λουτρά με άλατα Epsom:

  • δεν αποτοξινώνουν το σώμα
  • δεν θεραπεύουν τη φλεγμονή
  • δεν αντικαθιστούν τα συμπληρώματα μαγνησίου
  • δεν θεραπεύουν χρόνιες ασθένειες

Οι ισχυρισμοί για την απομάκρυνση τοξινών ή τη συστηματική διόρθωση του μαγνησίου δεν υποστηρίζονται από κλινικά στοιχεία. Ωστόσο, η ανακούφιση των συμπτωμάτων και η χαλάρωση εξακολουθούν να έχουν αξία, ειδικά όταν υποστηρίζουν καλύτερο ύπνο, ανάρρωση και διαχείριση του στρες.

Epsom-salts-alata

Συχνές Ερωτήσεις

Πόσο συχνά μπορώ να κάνω μπάνιο με άλατα Epsom;

Για τους περισσότερους υγιείς ενήλικες, 2-3 φορές την εβδομάδα θεωρούνται ασφαλείς. Η καθημερινή χρήση μπορεί να ξηράνει το δέρμα ή να προκαλέσει ερεθισμό σε ορισμένα άτομα.

Είναι τα μπάνια με άλατα Epsom χρήσιμα για τον πόνο στις αρθρώσεις ή την αρθρίτιδα;

Μπορεί να ανακουφίσουν προσωρινά την ακαμψία και την ενόχληση μέσω της θερμότητας και της χαλάρωσης, αλλά δεν θεραπεύουν την υποκείμενη ασθένεια των αρθρώσεων.

Συμπέρασμα

Το μπάνιο με άλατα Epsom παρέχει απλή, χαμηλού κινδύνου άνεση, αλλά δεν αποτελεί ιατρική θεραπεία. Όταν ετοιμάζεται σωστά, μπορεί να βοηθήσει στη χαλάρωση των μυών, στην μείωση του στρες και στην προώθηση της συνολικής ευεξίας, κυρίως μέσω των θεραπευτικών επιδράσεων του ζεστού νερού.

Πηγές:
webmd.com
nhs.uk
mayoclinic.org
harvard.edu