Άμεση συσχέτιση αυξημένου ΔΜΣ και αγγειακής άνοιας - Η αρτηριακή πίεση μπορεί να εξηγήσει γιατί

Η υψηλή αρτηριακή πίεση και ο δείκτης μάζας σώματος (ΔΜΣ) φαίνεται πως συνδέονται άμεσα με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης αγγειακής άνοιας, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism.

Αυτή είναι η ισχυρότερη μέχρι σήμερα ένδειξη, ότι υπάρχει άμεση σχέση μεταξύ του ΔΜΣ και του αυξημένου κινδύνου εμφάνισης αγγειακής άνοιας, ενός κινδύνου που επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από την αυξημένη αρτηριακή πίεση, σύμφωνα με τη μελέτη. Οι ερευνητές λένε ότι αυτά τα ευρήματα υπογραμμίζουν πόσο σημαντική είναι η μείωση των συγκεκριμένων παραγόντων κινδύνου για την πρόληψη αυτής της μορφής άνοιας και την προστασία της υγείας του εγκεφάλου.

Τα ευρήματα της μελέτης δείχνουν ότι το υπερβολικό βάρος και η υψηλή αρτηριακή πίεση «είναι άμεσες αιτίες αυξημένου κινδύνου αγγειακής άνοιας», δήλωσε η Dr. Ruth Frikke-Schmidt, μία εκ των συγγραφέων της μελέτης, επικεφαλής ιατρός στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Κοπεγχάγης Rigshospitalet και καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, στη Δανία.

Η αγγειακή άνοια είναι ο τύπος της άνοιας που οφείλεται σε μεταβολές στην παροχή αίματος και οξυγόνου στον εγκέφαλο μέσω των αγγείων. Προκαλείται από βλάβη στα αιμοφόρα αγγεία που οδηγεί σε μειωμένη παροχή αίματος και οξυγόνου. Η αρχική βλάβη στα αιμοφόρα αγγεία οφείλεται συχνά σε άλλα υποκείμενα προβλήματα υγείας, όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση, η αθηροσκλήρωση ή ο διαβήτης.

Τα συμπτώματα ποικίλλουν ανάλογα με την περιοχή του εγκεφάλου που επηρεάζεται, αλλά συχνά περιλαμβάνουν σύγχυση, προβλήματα μνήμης και δυσκολία στις καθημερινές δραστηριότητες. Επειδή δεν υπάρχει θεραπεία, η πρόληψη καθίσταται κρίσιμη, υποστηρίζουν οι ειδικοί.
Στη μελέτη, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα μεγάλων πληθυσμών από την Κοπεγχάγη και το Ηνωμένο Βασίλειο. Χρησιμοποιώντας μοντέλα ανάλυσης που μιμούνται μια τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη κλινική δοκιμή, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι καθώς ο ΔΜΣ αυξανόταν κατά περίπου 4,5 μονάδες, αυξανόταν και ο κίνδυνος αγγειακής άνοιας.

Περαιτέρω ανάλυση έδειξε ότι η αυξημένη αρτηριακή πίεση, σε συνδυασμό με τον ΔΜΣ, συνέβαλε άμεσα στην αύξηση του κινδύνου αγγειακής άνοιας, ενισχύοντας το σύνολο των στοιχείων που συνδέουν την καρδιαγγειακή υγεία με τη λειτουργία του εγκεφάλου.

«Ό,τι είναι καλό για την καρδιά είναι καλό και για τον εγκέφαλο», δήλωσε η Dr. Frikke-Schmidt.

Ο Δείκτης Μάζας Σώματος είναι ένα μέτρο του σωματικού βάρους ενός ατόμου, σε σχέση με το ύψος του. Οι γιατροί επισημαίνουν ότι ο δείκτης αυτός πρέπει να συναξιολογείται με τη συνολική υγεία ενός ατόμου. Τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ ορίζουν τον ιδανικό ΔΜΣ για τους ενήλικες, από 18,5 έως 24, η υπερβαρότητα από 25-29 και η παχυσαρκία από ΔΜΣ 30 και πάνω.

Πολλές περιπτώσεις άνοιας μπορούν να αποφευχθούν

Η Dr. Leah Croll, επίκουρη καθηγήτρια Nευρολογίας στο Πανεπιστήμιο Επιστημών Υγείας Downstate της Νέας Υόρκης, δήλωσε στο ABC News ότι πολλές περιπτώσεις άνοιας μπορεί να είναι αποφευχθούν. Η νέα έρευνα αποδεικνύει πόσο σημαντική είναι η στόχευση παραγόντων κινδύνου όπως ο αυξημένος ΔΜΣ και οι καρδιαγγειακές παθήσεις για τη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου, εξηγεί.

«Η πρόληψη της άνοιας είναι η τάση του μέλλοντος», δήλωσε η Croll, προσθέτοντας ότι είναι σημαντικό να ενισχυθούν ή να αναπτυχθούν συνήθειες για τη διατήρηση ενός υγιούς βάρους και τη διαχείριση της αρτηριακής πίεσης μέσω της διατροφής, της άσκησης και της τακτικής ιατρικής παρακολούθησης.

Παρόλο που η απώλεια βάρους ίσως αποτελεί ισχυρότερο κίνητρο, η Dr. Croll ρίχνει την προσοχή της στην αρτηριακή πίεση, καθώς είναι ένα σιωπηλό σύμπτωμα που είναι πιο εύκολο να αγνοηθεί ή να περάσει απαρατήρητο.

«Εάν μπορείτε να κρατάτε υπό έλεγχο την αρτηριακή σας πίεση, αυτό φαίνεται να επηρεάζει σημαντικά την υγεία του εγκεφάλου σας, αργότερα στη ζωή», επισημαίνει.

Στο ίδιο μήκος κύματος, η καρδιολόγος Dr. Jennifer Miao, δήλωσε ότι είναι σημαντικό οι άνθρωποι να παρακολουθούν την αρτηριακή τους πίεση, να γνωρίζουν πώς να τη μετρούν και τι σημαίνουν τα μεγέθη. «Εάν δεν αντιμετωπιστεί η υψηλή αρτηριακή πίεση, μπορεί να έχει σημαντικές και επιβλαβείς επιπτώσεις στη συνολική υγεία», δήλωσε η Dr. Miao.

Πώς μετράμε την αρτηριακή πίεση;

Σύμφωνα με την Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία, η αρτηριακή πίεση εκφράζεται με δύο αριθμούς. Ο πρώτος αριθμός, π.χ. το 12 ή σωστότερα το 120 είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στο τοίχωμα των αρτηριών καθώς φεύγει από την καρδιά κι ονομάζεται συστολική πίεση ή μεγάλη, ενώ ο δεύτερος αριθμός, π.χ. 8 ή σωστότερα 80 είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στα τοιχώματα των αρτηριών όταν η καρδιά πια ξεκουράζεται κι ονομάζεται διαστολική πίεση ή μικρή. Οι μονάδες μέτρησης της πίεσης είναι τα χιλιοστά της στήλης υδραργύρου (mmHg).

Η ιδανική αρτηριακή πίεση σε υγιείς ενήλικες είναι κάτω από 120 για την συστολική και κάτω από 80 για τη διαστολική. Οποιαδήποτε τιμή αρτηριακής πίεσης άνω του 140 για τη συστολική και άνω του 90 για τη διαστολική θεωρείται υπέρταση. Ειδικότερα, άτομα με τιμές αρτηριακής πίεσης μεταξύ 120-139 για την συστολική ή/και 85-89 για τη διαστολική θεωρούνται ότι έχουν οριακή υπέρταση (προ-υπέρταση) κι έχουν ανάγκη τακτικής παρακολούθησης της αρτηριακής τους πίεσης και άμεσης αλλαγής τρόπου ζωής. Όμως δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η αρτηριακή πίεση δεν παραμένει σταθερή όλο το 24ωρο, γι αυτό η διάγνωση της αρτηριακής υπέρτασης πρέπει να βασίζεται σε πολλαπλές μετρήσεις.

Η πίεση μετράται με το πιεσόμετρο. Για να μετρήσουμε σωστά την αρτηριακή πίεση προτιμότερη είναι η καθιστή θέση με ακουμπισμένο χαλαρά το αριστερό χέρι σε ένα τραπέζι στο ύψος της καρδιάς. Η περιχειρίδα τοποθετείτε γύρω από τον βραχίονα 3 περίπου εκατοστά πάνω από τον αγκώνα. Το μέγεθος του αεροθαλάμου παίζει σημαντικό ρόλο, καθώς πρέπει να καλύπτει τουλάχιστον το 40% του βραχίονα μας.

Το στηθοσκόπιο θα πρέπει να τοποθετείται ελαφρά και σταθερά πάνω από την βραχιόνια αρτηρία που την συναντάμε στην εσωτερική μεριά του βραχίονα προς το μικρό δάκτυλο του χεριού.

Η πίεση θα πρέπει να μετράται μετά από 5-10 λεπτά ξεκούρασης, όχι μετά φαγητό ή τσιγάρο, σε ήσυχο και ευχάριστο περιβάλλον. Δεν πρέπει να φοράμε στενά ρούχα στο χέρι που μετράμε την πίεση, ενώ η πλάτη μας παραμένει στηριγμένη σε όλη τη διάρκεια της μέτρησης. Η μέτρηση της αρτηριακής πίεσης θα πρέπει να επαναλαμβάνεται μετά από μεσοδιάστημα 3 λεπτών και να υπολογίζεται ο μέσος όρος των δύο μετρήσεων, εκτός αν παρατηρηθεί σημαντική απόκλιση, οπότε θα χρειαστεί και τρίτη μέτρηση.

(Με πληροφορίες από ABC News, Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism, ΕΚΕ)