Ο ακριβής αριθμός αλκοολούχων ποτών που διπλασιάζει τον κίνδυνο καρκίνου παχέος εντέρου
Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι ένας από τους πιο συνηθισμένους καρκίνους παγκοσμίως και οι παράγοντες του τρόπου ζωής παίζουν σημαντικό ρόλο στον προσδιορισμό του κινδύνου.
Προσφάτως, έρευνα έδειξε ότι η κατανάλωση μόνο ενός αλκοολούχου ποτού την ημέρα συνδέεται με σημαντική αύξηση στον κίνδυνο καρκίνου του στόματος.
Τώρα, μια ακόμα μεγάλη μελέτη προσθέτει αδιάσειστα στοιχεία, ότι η κατανάλωση αλκοόλ καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής (ειδικά η μεγάλη, μακροχρόνια κατανάλωση αλκοόλ) εκτοξεύει τον κίνδυνο και για καρκίνο του παχέος εντέρου, με τις ισχυρότερες επιπτώσεις να παρατηρούνται στον καρκίνο του ορθού.
Τι διαπίστωσε η νέα μελέτη
Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο Cancer, ένα περιοδικό της Αμερικανικής Αντικαρκινικής Εταιρείας, εξέτασε τα πρότυπα κατανάλωσης αλκοόλ σε όλη τη ζωή και παρακολούθησε την ανάπτυξη του καρκίνου του παχέος εντέρου με την πάροδο του χρόνου. Αντί να επικεντρωθούν μόνο στις πρόσφατες συνήθειες κατανάλωσης αλκοόλ, οι ερευνητές αξιολόγησαν τη σωρευτική έκθεση στο αλκοόλ, προσφέροντας μια σαφέστερη εικόνα του μακροπρόθεσμου κινδύνου.
Τα βασικά ευρήματα ήταν:
- Τα άτομα με μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ σε όλη τη ζωή είχαν έως και 91% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου σε σύγκριση με εκείνα που έπιναν κατά μέσο όρο ένα ποτό ή λιγότερο την εβδομάδα κατά τη διάρκεια της ζωής τους.
- Όσοι κατανάλωναν περισσότερα από 14 ποτά την εβδομάδα (2 ποτά την ημέρα) είχαν 25% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου σε σύγκριση με όσους έπιναν πολύ λίγο.
- Η συσχέτιση ήταν ισχυρότερη για τον καρκίνο του ορθού, όπου ο κίνδυνος για όσους έπιναν πολύ σχεδόν διπλασιάστηκε.
Αυτά τα αποτελέσματα παρέμειναν ακόμη και μετά τον συνυπολογισμό άλλων γνωστών παραγόντων κινδύνου, υποδηλώνοντας ότι το καθαυτό αλκοόλ παίζει άμεσο ρόλο στην ανάπτυξη καρκίνου του παχέος εντέρου.
Γιατί η κατανάλωση αλκοόλ σε όλη τη ζωή έχει τόση σημασία
Ο κίνδυνος καρκίνου, που σχετίζεται με το αλκοόλ, φαίνεται να είναι δοσοεξαρτώμενος και αθροιστικός. Η περιστασιακή ή χαμηλή κατανάλωση ενέχει πολύ μικρότερο κίνδυνο από την μακροχρόνια, τακτική κατανάλωση. Σε βάθος δεκαετιών, η επαναλαμβανόμενη κατανάλωση αλκοόλ και τα μεταβολικά του υποπροϊόντα μπορεί να βλάψει προοδευτικά τους ιστούς του πεπτικού σωλήνα.
Εξετάζοντας τα πρότυπα ζωής και όχι τη βραχυπρόθεσμη πρόσληψη, η μελέτη βοηθά να εξηγηθεί γιατί ο κίνδυνος καρκίνου του παχέος εντέρου μπορεί να παραμείνει αυξημένος ακόμη και αν η κατανάλωση αλκοόλ μειωθεί αργότερα στη ζωή.
Πώς το αλκοόλ προάγει τον καρκίνο του παχέος εντέρου
Αρκετοί τεκμηριωμένοι βιολογικοί μηχανισμοί εξηγούν τη σύνδεση μεταξύ αλκοόλ και καρκίνου του παχέος εντέρου.
- Όταν το αλκοόλ μεταβολίζεται, μετατρέπεται σε ακεταλδεΰδη, μια τοξική ένωση που μπορεί να βλάψει το DNA και να επηρεάσει την επιδιόρθωση του DNA. Αυτό αυξάνει την πιθανότητα μεταλλάξεων που οδηγούν στην ανάπτυξη καρκίνου.
- Το αλκοόλ προάγει επίσης τη χρόνια φλεγμονή στο εντερικό τοίχωμα. Η επίμονη φλεγμονή δημιουργεί ένα περιβάλλον, που ευνοεί την ανώμαλη κυτταρική ανάπτυξη και τον σχηματισμό όγκων.
- Επιπλέον, το αλκοόλ μπορεί να διαταράξει την ισορροπία του εντερικού μικροβιώματος, να μεταβάλει τον μεταβολισμό των χολικών οξέων και να επηρεάσει την απορρόφηση προστατευτικών θρεπτικών συστατικών όπως το φολικό οξύ, όλοι παράγοντες που συνδέονται με την καρκινογένεση στο παχύ έντερο.
Γιατί ο κίνδυνος καρκίνου του ορθού εμφανίζεται ιδιαίτερα υψηλός
Η ισχυρότερη συσχέτιση που παρατηρείται για τον καρκίνο του ορθού μπορεί να αντανακλά την άμεση και παρατεταμένη επαφή μεταξύ των μεταβολιτών του αλκοόλ και του ορθικού ιστού. Το αριστερό κόλον (το τμήμα του παχέος εντέρου με καθοδική πορεία των τροφών που διέρχονται) και το ορθό εκτίθενται σε συμπυκνωμένα καρκινογόνα υποπροϊόντα καθώς τα απόβλητα αποθηκεύονται εκεί πριν από την αποβολή.
Οι διαφορές στην ευαισθησία των ιστών, την τοπική φλεγμονή και την μικροβιακή δραστηριότητα μπορεί να εντείνουν περαιτέρω τις επιδράσεις του αλκοόλ σε αυτήν την περιοχή, βοηθώντας να εξηγηθεί γιατί ο κίνδυνος καρκίνου του ορθού αυξάνεται πιο απότομα με την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.
Πώς αυτά τα ευρήματα ταιριάζουν με τα υπάρχοντα στοιχεία
Οι ιατρικοί οργανισμοί έχουν εδώ και καιρό ταξινομήσει το αλκοόλ ως γνωστό καρκινογόνο, που συνδέεται με καρκίνους του στόματος, του λαιμού, του ήπατος, του μαστού και του πεπτικού συστήματος. Ο καρκίνος του παχέος εντέρου περιλαμβάνεται σταθερά σε αυτόν τον κατάλογο, αλλά τα νέα δεδομένα παρέχουν πιο ακριβείς εκτιμήσεις του κινδύνου με βάση την έκθεση σε αλκοόλ κατά τη διάρκεια της ζωής.
Τα ευρήματα ενισχύουν την τρέχουσα καθοδήγηση ότι καμία ποσότητα αλκοόλ δεν είναι εντελώς ακίνδυνη όσον αφορά τον καρκίνο, ενώ παράλληλα υπογραμμίζουν ότι ο κίνδυνος αυξάνεται σημαντικά με μεγαλύτερη και πιο παρατεταμένη κατανάλωση.
Συχνές Ερωτήσεις
Η περιστασιακή κατανάλωση αλκοόλ αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου;
Η χαμηλή, περιστασιακή κατανάλωση αλκοόλ σχετίζεται με πολύ χαμηλότερο κίνδυνο από την βαριά ή μακροχρόνια κατανάλωση, αλλά ο κίνδυνος αυξάνεται προοδευτικά με μεγαλύτερη πρόσληψη κατά τη διάρκεια της ζωής.
Γιατί το αλκοόλ αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου ακόμη και χρόνια αργότερα;
Η βλάβη στο DNA που σχετίζεται με το αλκοόλ και οι φλεγμονώδεις αλλαγές μπορούν να συσσωρευτούν με την πάροδο του χρόνου, αυξάνοντας τον κίνδυνο καρκίνου πολύ μετά την μεγάλη έκθεση σε αυτό.
Είναι η μπύρα ή το κρασί ασφαλέστερα από τα οινοπνευματώδη ποτά για τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου;
Όχι. Ο κίνδυνος καρκίνου σχετίζεται με τη συνολική πρόσληψη αλκοόλ, όχι με τον τύπο του αλκοολούχου ποτού.
Μπορεί η μείωση της πρόσληψης αλκοόλ αργότερα στη ζωή να βοηθήσει;
Ναι. Η μείωση της πρόσληψης αλκοόλ μπορεί να μειώσει τον τρέχοντα κίνδυνο και να βελτιώσει τη συνολική υγεία, παρόλο που κάποιος σωρευτικός κίνδυνος μπορεί να παραμείνει.
Συμπέρασμα
Νέα έρευνα δείχνει ότι η μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ σε όλη τη ζωή αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου, με τις ισχυρότερες επιπτώσεις να παρατηρούνται στον καρκίνο του ορθού, όπου ο κίνδυνος σχεδόν διπλασιάζεται. Ακόμη και τα μέτρια έως υψηλά επίπεδα κατανάλωσης αλκοόλ (πάνω από 14 ποτά την εβδομάδα) σχετίζονται με μια σημαντική αύξηση του κινδύνου σε σύγκριση με την πολύ ελαφριά κατανάλωση σε όλη τη ζωή.
