Κάνει να παίρνετε αντιβιοτικά μαζί με προβιοτικά;
Τα προβιοτικά προωθούνται ευρέως ως συμπληρώματα που βοηθούν στην αποκατάσταση της υγείας του εντέρου κατά τη διάρκεια ή μετά τη χρήση αντιβιοτικών.
Τα αντιβιοτικά, αν και κρίσιμα για τη θεραπεία βακτηριακών λοιμώξεων, διαταράσσουν επίσης την ισορροπία του μικροβιώματος του εντέρου, μειώνοντας τα ωφέλιμα βακτήρια. Πολλοί γιατροί συνιστούν τον συνδυασμό αντιβιοτικών με προβιοτικά για την αντιμετώπιση αυτών των επιδράσεων.
Πρόσφατη έρευνα, ωστόσο, δείχνει ότι τα προβιοτικά μπορεί να μην είναι τόσο αποτελεσματικά όσο πιστεύαμε κάποτε, όταν συνδυάζονται με αντιβιοτικά.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο BMC Medicine, βρήκε ελάχιστα στοιχεία ότι τα προβιοτικά επιταχύνουν σημαντικά την αποκατάσταση των ωφέλιμων μικροβίων του εντέρου κατά τη διάρκεια της θεραπείας με αντιβιοτικά.
Γιατί τα προβιοτικά δεν ενισχύουν την αποκατάσταση του εντέρου σε αυτό το πλαίσιο;
Το μικροβίωμα του εντέρου είναι ένα σύνθετο οικοσύστημα τρισεκατομμυρίων βακτηρίων και τα αντιβιοτικά μπορούν να προκαλέσουν εκτεταμένες διαταραχές. Τα προβιοτικά, που συνήθως περιέχουν μόνο λίγα στελέχη όπως το Lactobacillus ή το Bifidobacterium, μπορεί να μην παρέχουν αρκετή ποικιλομορφία ή ανθεκτικότητα για να αποκαταστήσουν την πλήρη μικροβιακή ισορροπία.
Αντ' αυτού, οι ερευνητές παρατήρησαν ότι, ενώ τα προβιοτικά επιβιώνουν στο έντερο, η επίδρασή τους στον επανεμπλουτισμό του μικροβιώματος είναι περιορισμένη. Η μελέτη εξέτασε κλινικά δεδομένα από χρήστες αντιβιοτικών, που έλαβαν επίσης προβιοτικά.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι:
- Τα προβιοτικά δεν βελτίωσαν σημαντικά την αφθονία των ωφέλιμων βακτηρίων του εντέρου.
- Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα προβιοτικά καθυστέρησαν προσωρινά την επιστροφή της αρχικής σύνθεσης του μικροβιώματος του εντέρου.
- Η διατροφή και οι φυσικοί μηχανισμοί αποκατάστασης συχνά είχαν μεγαλύτερη επιρροή στην αποκατάσταση του εντέρου από τα συμπληρώματα.
Τι προτείνουν οι ειδικοί αντ' αυτού;
Οι διατροφολόγοι και οι κλινικοί γιατροί τονίζουν ότι οι διατροφικές στρατηγικές μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικές απ’ ό,τι τα προβιοτικά από μόνα τους.
Η κατανάλωση πλούσιων σε πρεβιοτικά τροφών (π.χ. σκόρδο, κρεμμύδια, μπανάνες, βρόμη και όσπρια) μπορεί να βοηθήσει στην θρέψη των ωφέλιμων βακτηρίων και στην υποστήριξη της ανάρρωσης μετά από αντιβιοτικά. Μια ισορροπημένη διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, ζυμωμένα τρόφιμα (όπως κεφίρ και ξινολάχανο) και ενυδάτωση μπορεί να προσφέρει ευρύτερα οφέλη σε σχέση με τις συμπληρωματικές προβιοτικές κάψουλες.
Συχνές Ερωτήσεις
Πρέπει να σταματήσω να παίρνω προβιοτικά με αντιβιοτικά;
Όχι απαραίτητα. Τα προβιοτικά είναι γενικά ασφαλή και μπορεί να βοηθήσουν ορισμένα άτομα να μειώσουν τη διάρροια, που σχετίζεται με τα αντιβιοτικά, αλλά δεν αποτελούν εγγυημένο τρόπο αποκατάστασης του μικροβιώματος του εντέρου.
Δρουν όλα τα προβιοτικά με τον ίδιο τρόπο;
Όχι. Διαφορετικά στελέχη έχουν διαφορετικά αποτελέσματα και τα περισσότερα συμπληρώματα περιέχουν μόνο λίγα στελέχη σε σύγκριση με την τεράστια ποικιλομορφία του ανθρώπινου μικροβιώματος.
Πόσος χρόνος χρειάζεται για να ανακάμψουν τα βακτήρια του εντέρου μετά από αντιβιοτικά;
Αυτό ποικίλλει. Ορισμένες μελέτες προτείνουν εβδομάδες έως μήνες, ανάλογα με το αντιβιοτικό που χρησιμοποιείται, τη διατροφή του ατόμου και τη συνολική υγεία.
Είναι τα ζυμωμένα τρόφιμα καλύτερα από τα προβιοτικά συμπληρώματα;
Τα ζυμωμένα τρόφιμα παρέχουν ένα ευρύτερο φάσμα ζωντανών μικροβίων και θρεπτικών συστατικών, που υποστηρίζουν την ανάπτυξη των μικροβίων, καθιστώντας τα συχνά πιο ωφέλιμα απ’ ότι τα συμπληρώματα από μόνα τους.
Ποια είναι η ασφαλέστερη στρατηγική για την υγεία του εντέρου κατά τη διάρκεια της λήψης αντιβιοτικών;
Ακολουθήστε τις ιατρικές οδηγίες σχετικά με τη χρήση αντιβιοτικών, τηρήστε μια διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, μείνετε ενυδατωμένοι και συμπεριλάβετε πρεβιοτικά και ζυμωμένα τρόφιμα μετά το τέλος της θεραπείας.
Συμπέρασμα
Τα προβιοτικά προωθούνται εδώ και καιρό ως τρόπος προστασίας της υγείας του εντέρου κατά τη χρήση αντιβιοτικών, αλλά νέα στοιχεία δείχνουν ότι ο ρόλος τους στην αποκατάσταση του μικροβιώματος είναι περιορισμένος. Μπορεί να προσφέρουν μικρά οφέλη, όπως η μείωση της διάρροιας σε ορισμένες περιπτώσεις, αλλά δεν επιταχύνουν σημαντικά την αποκατάσταση του μικροβιώματος.
Αντ' αυτού, οι διατροφολόγοι επισημαίνουν τη διατροφή -ειδικά τις πλούσιες σε φυτικές ίνες και πρεβιοτικά τροφές- ως τον ακρογωνιαίο λίθο της υγείας του εντέρου κατά και μετά την λήψη αντιβιοτικών.
